Poznaj naszą nową ofertę dla przedszkoli – „Rosnę w siłę”

Żywienie w domach pomocy społecznej

Domy pomocy społecznej (DPS) to przede wszystkim miejsca, w których osoby chore, starsze i niepełnosprawne otrzymują profesjonalną, całodobową opiekę. Funkcjonowanie tych placówek jest szczegółowo regulowane przez prawo w Polsce, w tym także kwestie związane  z żywieniem ich mieszkańców. Powinno ono spełniać określone wymogi i być zgodne z zasadami zdrowego żywienia, by chronić seniorów i osoby przewlekle chore przed ryzykiem występowania niedoborów pokarmowych. Jak powinna wyglądać zdrowa dieta podopiecznych DPS-ów? Już odpowiadamy!
Czym są domy pomocy społecznej?

Domy pomocy społecznej potocznie określane są jako domy opieki. Aktami prawnymi, które regulują kwestie ich powoływania i funkcjonowania w Polsce są Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej oraz Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 23 sierpnia 2012 r. w sprawie domów pomocy społecznej. Definiują one DPS-y jako placówki opiekuńcze, które świadczą usługi związane z pobytem i opieką, usługi pomocowe oraz edukacyjne. Zakwaterowanie w nich przysługuje osobom, które wymagają pełnej, całodobowej opieki ze względu na podeszły wiek, stany chorobowe, niepełnosprawność lub problemy natury psychicznej. Zgodnie z prawem, osoby te powinny być przyjmowane do domu opieki, który znajduje najbliżej miejsca ich zamieszkania lub dotychczasowego, stałego pobytu. Po to, by nie utraciły kontaktu ze znanym sobie środowiskiem i bliskimi osobami.  W Polsce funkcjonuje kilka rodzajów takich placówek, przeznaczonych dla:

  • osób w podeszłym wieku,
  • osób przewlekle somatycznie chorych,
  • osób niepełnosprawnych fizycznie,
  • osób cierpiących na choroby psychiczne,
  • osób dorosłych niepełnosprawnych intelektualnie,
  • dzieci i młodzieży niepełnosprawnych intelektualnie,
  • osób uzależnionych od alkoholu.

Najczęściej jednak placówki prowadzą łączną opiekę nad kilkoma grupami pacjentów jednocześnie.

Ustawa wskazuje, że niezależnie od typu, domy pomocy społecznej zobowiązane są świadczyć podopiecznym usługi w zakresie czynności:

  1. bytowych – polegających na zapewnieniu miejsca zamieszkania, wyżywienia, odzieży
    i obuwia oraz utrzymania czystości,
  2. opiekuńczych – polegających na udzielaniu pomocy w podstawowych czynnościach życiowych, pielęgnacji podopiecznych i pomocy w załatwianiu spraw osobistych,
  3. wspomagających – polegających m.in. na umożliwieniu udziału w terapii zajęciowej, podnoszeniu sprawności podopiecznych, zaspokajaniu potrzeb religijnych
    i kulturalnych, zapewnieniu bezpieczeństwa w przechowywaniu środków finansowych czy stymulowaniu kontaktów mieszkańców domu z rodziną i lokalną społecznością,
  4. edukacyjnych – dotyczących przede wszystkim domów dla dzieci i młodzieży
    z niepełnosprawnością umysłową. W ramach usług edukacyjnych umożliwia się podopiecznym pobieranie nauki, uczestniczenie w zajęciach rewalidacyjno – wychowawczych oraz naukę i wychowanie przez doświadczenie życiowe.

Wszelkie usługi w DPS-ach powinny być świadczone zgodnie z odpowiednim standardem
i dopasowane do indywidualnych potrzeb mieszkańców. Podmiotami, które mogą powołać
i prowadzić domy opieki w Polsce są jednostki samorządu terytorialnego, stowarzyszenia
i fundacje, Kościół Katolicki oraz inne związki wyznaniowe, pozostałe osoby prawne, a nawet osoby prywatne (fizyczne).

Żywienie w Domach Pomocy Społecznej

Ustawa nakłada na osoby prowadzące dom pomocy społecznej obowiązek spełnienia określonych wymogów oraz zapewnienia mieszkańcom stosownego standardu życia i leczenia. Przede wszystkim odpowiedniego zagospodarowania i zaopatrzenia pokojów mieszkalnych oraz pomieszczeń wspólnych, tak by były zgodne z zasadami bezpieczeństwa i wymogami sanitarnymi, a także zapewnienia odpowiedniej opieki medycznej i stałego dostępu  do rehabilitacji. My jednak chcemy się skupić na kwestii nam najbliższej – żywieniu w domach opieki!

Prawo w Polsce reguluje bowiem także kwestie związane bezpośrednio z żywieniem podopiecznych DPS. Wskazuje, że każdy Dom powinien posiadać pomieszczenie przeznaczone do celów konsumpcji – odpowiednio wyposażoną jadalnię lub stołówkę.

Od osób prowadzących domy opieki wymaga się także zapewnienia ich mieszkańcom co najmniej trzech posiłków podstawowych każdego dnia. Na tyle różnorodnych, by gwarantowały wybór. Co więcej, w razie potrzeby zobowiązani są zapewnić posiłek dodatkowy lub opcję posiłków dietetycznych, zgodnych z indywidualnymi zalecaniami lekarza. Najczęściej są to dieta lekkostrawna lub dieta dla cukrzyków, a także diety bezlaktozowe i bezglutenowe dla osób, które zmagają się z nietolerancjami pokarmowymi.

Czas wydawania każdego z posiłków powinien wynosić 2 godziny, a podstawowe produkty, w tym przede wszystkim napoje, powinny być dostępne dla podopiecznych w przeciągu całej doby.

Ustawa porusza także problem samego przyjmowania posiłków. Gwarantuje mieszkańcom domów opieki spożywanie dań nie tylko w specjalnie wyznaczonym do tego pomieszczeniu, ale także w pokojach mieszkalnych, w celu zapewnienia im spokoju oraz prywatności.  Podopiecznym niesamodzielnym z kolei opiekę i pomoc w zjedzeniu posiłku.

Żywienie seniorów w domach opieki

Zdrowa dieta dla osób starszych powinna przede wszystkim chronić przed ryzykiem powstawania niedoborów pokarmowych i niedożywieniem. Z wiekiem zwalnia metabolizm, nie oznacza to jednak, że osoby starsze powinny jeść mało. Choć zapotrzebowanie kaloryczne osób po 65. roku życia jest znacznie niższe niż u ludzi młodych, niezwykle ważne jest dostarczanie im wszystkich składników odżywczych we właściwych ilościach. Zagwarantować to może wyłącznie dobrze zbilansowana, różnorodna dieta. Niestety, według badań nawet jedna czwarta podopiecznych domów opieki w Polsce może zmagać się z problemem niedożywienia. To kondycja organizmu, którą charakteryzuje dostarczanie zbyt niskiej ilości niektórych składników pokarmowych lub niezaspokajanie odpowiedniego zapotrzebowania energetycznego. Przyczyną niedożywienia u seniorów mogą być problemy o podłożu psychicznym – bulimia i anoreksja, nieprawidłowe odżywianie i monotonna dieta, ale także choroby zębów, niewłaściwie dobrana proteza, a nawet smutek i samotność. Najsilniej narażone są osoby chorujące przewlekle. W szczególności na choroby endokrynologiczne, choroby układu sercowo-naczyniowego, oddechowego oraz pokarmowego. Podstawowymi objawami niedożywienia są:

  • ogólne osłabienie organizmu, uczucie zmęczenia i senność,
  • utrata masy ciała,
  • utrata tkanki tłuszczowej i masy mięśniowej,
  • brak koncentracji, rozdrażnienie i apatia.

W skrajnych przypadkach niedożywienie może powodować anemię, osłabienie kości i stawów, paraliż i zanik mięśni, a nawet śmierć.

By temu zapobiegać dieta dla seniorów powinna być różnorodna i dostarczać ilość kalorii, zaspokajającą ich  dzienne zapotrzebowanie energetyczne, za pomocą węglowodanów (45-60%), tłuszczów (30%) oraz białek (10-15%).

Żywienie osób chorujących przewlekle

Choroby przewlekłe charakteryzują się długotrwałym przebiegiem. W ich przypadku objawy chorobowe zwykle pojawiają się i rozwijają latami, często prowadząc do dysfunkcji
i niemożności samodzielnego funkcjonowania. Dlatego osoby chorujące przewlekle wymagają nieustannej opieki, obserwacji specjalistów i rehabilitacji. Podobnie jak u seniorów, także w ich przypadku brak odpowiedniej, zdrowej diety może przyczyniać się do powstawania niedoborów pokarmowych, których następstwem jest zwykle jeszcze intensywniejsze pogorszenie stanu zdrowia. Często zmagają się z anemią i awitaminozą, co jest spowodowane trudnościami z przyswajaniem i wchłanianiem niektórych składników odżywczych (np. żelaza) oraz witamin i minerałów. W artykule o żywieniu w szpitalach pisaliśmy, że odpowiednia dieta może decydować o długości procesu leczenia i hospitalizacji niemal w równym stopniu co właściwa diagnoza i farmakologia. Dlatego tak ważne jest serwowanie chorym pełnowartościowych posiłków, które dodatkowo będą lekkostrawne, przygotowane wyłącznie z naturalnych składników i w miarę możliwości będą zawierały minimalne ilości cukru oraz innych substancji, które w nadmiernych ilościach mogą szkodzić zdrowiu.

Jako doświadczony dostawca znamy wartość zdrowych posiłków w diecie osób, które wymagają szczególnej opieki. Naszą misją jest dostarczanie wysokiej jakości dań, przygotowanych i dystrybuowanych w  sterylnych warunkach, by spełniały najwyższe wymogi bezpieczeństwa. Zapewniamy, że nad ich powstawaniem czuwają dyplomowani dietetycy i profesjonalni szefowie kuchni. Jeśli poszukujesz cateringu, który spełni oczekiwania Twoje oraz Twoich podopiecznych, napisz do nas!

Ta strona zbiera informacje o użytkownikach w celach statystycznych i marketingowych zgodnie z polityką prywatności.